อย่าสอน! ถ้ายังไม่ได้สร้างวินัยเชิงบวก

อย่าสอน! ถ้ายังไม่ได้สร้างวินัยเชิงบวก

“แม่บอกหนูแล้วใช่ไหมคะว่าอย่าไปแย่งของเล่นจากเพื่อน”

 

คุณแม่วัยไล่เลี่ยกับผมพูดกับลูกสาวตัวน้อยอยู่ในสนามข้างบ้านที่ผมพาหลานสาวมาวิ่งเล่น

 

“ทำไมไม่จำที่แม่สอนเลย” เธอพูดกับลูกสาว เด็กหญิงทำหน้ามุ่ย
“ ‘จำ’ และ ‘สอน’ เหรอ” ผมคิดในใจ “เรายังมีอะไรต้องทำอีกเยอะจริง ๆ”

 

แน่นอนว่าผมไม่ได้เข้าไปพูดคุยแนะนำอะไรแก่คุณแม่ท่านนั้น แม้เสียงในหัวจะมีถ้อยคำต่าง ๆ มากมาย แต่สถานการณ์นั้นก็ไม่ได้เอื้อให้ผมเข้าไปแนะนำคุณแม่ท่านนั้น แต่นั่นคือแรงบันดาลใจที่ดีในการมุ่งมั่นสื่อสารเรื่องนี้ต่อไป

 

คำหนึ่งคำที่พ่อ แม่ และผู้ใหญ่หลายคนยังคงหลงยึดก็คือคำว่า ‘สอน’ พวกเขา เชื่อว่านี่คือสิ่งที่ดี มีคุณค่าเพียงสิ่งเดียวที่เราจะมอบให้แก่เด็กสักคนได้ แต่ผมอยากจะบอกเอาไว้ตรงนี้เลยว่าการสอนแทบไม่มีประโยชน์อันใดเลย ถ้าหากคุณยังไม่ทำตัวเป็นแบบอย่าง ยังไม่ได้สร้างความสัมพันธ์อันดี และยังไม่เสริมสร้างวินัยเชิงบวกให้แก่ลูกของคุณ

 

วินัยเชิงบวก คือ การปลูกฝังพฤติกรรมเชิงบวก ซึ่งหมายถึงพฤติกรรมที่สร้างสรรค์ ไม่ทำร้ายตัวเองและผู้อื่น เช่น การตรงต่อเวลา การยับยั้งชั่งใจ การพยายามทำความเข้าใจผู้อื่น เป็นต้น

 

เหตุผลที่การสร้างวินัยเชิงบวกสำคัญกว่าการสอนมีอยู่ 3 ข้อ ดังนี้

 

  1.  ไม่มีใครไม่ว่าจะเด็กหรือผู้ใหญ่ที่ชอบการสอนแบบบอกให้ทำ บังคับ ควบคุม
  2. เราไม่มีวันตามไปสอนเขาได้ทุกที่ ทุกเวลา เขาจำเป็นจะต้องคิดและเข้าใจได้ด้วยตัวเอง
  3. เมื่อเด็กเกิดวินัยเชิงบวกแล้ว เราก็แทบจะไม่ต้องสั่งสอนอะไรแก่เขาอีกเลย เพราะเขาจะได้เรียนรู้สิ่งต่าง ๆ ด้วยตัวเอง

 

ลงท้าย คุณแม่คนเดิมก็กลับมาพูดประโยคซ้ำ ๆ กับลูกสาวที่สนามข้างบ้านผมเรื่อยมา ดูเหมือนว่าเธอจะยังไม่รู้ และไม่เข้าใจว่าปัญหานี้อยู่ที่การสร้างวินัยเชิงบวกนั่นเอง และถ้าคุณอยากรู้ว่าวินัยเชิงบวกนั้นสร้างอย่างไร

อย่าสอน! ถ้ายังไม่ได้สร้างวินัยเชิงบวก

ครูเวย์ - เวสารัช โทณผลิน

EDUCATOR

The Outlaw Educator นักสร้างสรรค์การเรียนรู้ผู้แหกทุกกฎกรอบ และเป็นผู้ก่อตั้งองค์กรไม่แสวงกำไรที่สร้างสรรค์พื้นที่ในการเรียนรู้เรื่องชีวิต ในชื่อ "ขบถเรียน"